Tablonun ortası göz hizasında
Tablo yüksekliği için bir yönetmelik yok; galerilerin ve çerçevecilerin yaygın uygulaması var: tablonun ortası yerden yaklaşık 145–150 cm yükseklikte olur. Kurumların kendi kuralları biraz farklıdır: Avustralya’da bir galeri yetişkinler için 150 cm, çocuklara yönelik sergilerde 130 cm kullanır; İngiltere’de bir müze eserlerin ortasını 132–142 cm arasına asar. Çok oturulan bir odada biraz aşağı, ayakta geçilen koridorda biraz yukarı asmak da yaygındır.
Kuralın ölçüsü tablonun alt ya da üst kenarı değil, ortasıdır. Büyük ve küçük tablolar aynı orta yükseklikte asılınca duvar dağınık görünmez, göz hepsini aynı hizada okur.
Çiviyi nereye çakmalı? Kanca yüksekliği
Tabloyu taşıyan askı teli ya da halkası çoğu zaman üst kenarda değil, birkaç santimetre aşağıdadır. Bu yüzden kanca, tablonun ortasından daha yüksekte olur:
Kanca yüksekliği = orta yüksekliği + tablonun yarı boyu − askının üst kenardan uzaklığı
Örnek: 80 cm boyunda bir tablonun teli gerilince üst kenardan 8 cm aşağıda kalıyor. Ortası 145 cm olsun: 145 + 40 − 8 = 177 cm. İki halkalı tabloda iki kanca aynı yükseklikte olur, aralarındaki mesafe halkalar arasıyla aynıdır.
Kanepe, yatak ve konsol üstünde tablo
- Mobilyayla arası: tablonun alt kenarı kanepenin, yatak başlığının ya da konsolun üstünden 18–25 cm yukarıda. Bazı çerçeveciler 13–20 cm der; aradaki boşluk 25 cm’yi geçince tablo mobilyadan kopuk görünür.
- Genişlik: tablo ya da tablo grubu mobilyanın yaklaşık üçte ikisi kadar geniş. 220 cm’lik kanepeye 140–150 cm.
Çizimdeki örnekte iki kural birlikte çalışıyor: kanepenin sırtı 85 cm, araya 20 cm boşluk girince alt kenar 105 cm’ye geliyor; 80 cm boyundaki tablonun ortası da 145 cm’de, göz hizasında kalıyor. Mobilya alçaksa ya da tablo çok uzunsa iki kural çakışabilir; o zaman mobilyayla arayı korumak daha önemlidir.
Galeri duvarı: birden çok çerçeve
Birden çok çerçeve tek bir tablo gibi düşünülür: grubun ortası göz hizasında, grubun dış çizgisi mobilyanın üçte ikisi kadar geniş. Çerçeveler arası her yerde aynı tutulur, genellikle 5–8 cm. Çerçevelerin boyunda kâğıt kesip bantla duvara yapıştırmak, delik açmadan önce düzeni görmenin kolay yoludur.
Merdiven duvarında tablolar eğimi izler: her tablo altındaki basamaktan aynı yükseklikte asılır, böylece dizinin ortası küpeşteye paralel gider.
Ayna kaç cm yükseğe asılır?
- Banyo aynası: bir vitrifiye üreticisi (Geberit) aynanın alt kenarını yerden 100–125 cm, üst kenarını 200–220 cm önerir; lavabonun üst kenarı da 85–90 cm. Yani ayna lavabonun 10–40 cm üstünden başlar.
- Erişilebilir banyo: oturan ve ayakta duran herkesin kendini görmesi için alt kenar en çok 90 cm, üst kenar en az 190 cm (Türkiye Erişilebilirlik Kılavuzu). Ayrıntılar engelli banyosu ölçüleri yazısında.
- Boy aynası: alt kenar yere yakın, üst kenar 190 cm civarında. ABD’de kamuya açık binalar için kural, lavabo üstünde olmayan aynanın alt kenarını en çok 89 cm ister ve üst kenarın en az 188 cm olmasını önerir; böylece çocuk da yetişkin de kendini görür.
Salondaki ya da konsol üstündeki aynada tablo kuralı geçerlidir: ortası göz hizasında, konsolla arası 18–25 cm.
Televizyon kaç cm yükseğe asılır?
Üreticilerin ortak önerisi: ekranın ortası oturan kişinin göz hizasında olsun. Samsung bunu yerden yaklaşık 107 cm (42 inç) olarak verir; bir TV askısı üreticisi (Vogel’s) 55 inç ekran için 100–110 cm, 65 inç için 100–120 cm, 75–77 inç için 120–140 cm önerir. Yatak odasında yataktan izlendiği için ekran daha yüksekte olur. Göz hizasının üstüne monte edilen ekran için eğimli askı kullanılır; Samsung en çok 15° eğim önerir.
Raf, askı ve saat
Banyoda havlu ve bornoz askısı için Geberit 110–120 cm önerir. Raf ve duvar saati için güvenilir bir ölçü yok: her gün kullanılan rafı uzanılabilecek yere, süs rafını ve saati göz hizası çevresine koymak yeterli.
Dar koridorda duvardan çok çıkan raf ve askı geçişi daraltır. ABD’de kamuya açık binalarda, alt kenarı yerden 68,5 cm ile 203 cm arasında kalan bir duvar objesi duvardan en çok 10 cm çıkabilir; çünkü görme engelli biri bastonla bu yükseklikteki çıkıntıyı fark edemez. Evde zorunlu değil, ama koridor için iyi bir ölçü.
Delmeden önce: duvarda kablo nereden geçer?
Tablonun yerini seçtikten sonra o noktada kablo ya da boru olmadığından emin olmak gerekir. Almanya’da DIN 18015-3 standardı, sıva altı elektrik hatlarının döşeneceği şeritleri tarif eder: yatay şeritler tavanın 15–45 cm altında ve döşemenin 15–45 cm üstünde (mutfak gibi tezgâhlı odalarda ayrıca 100–130 cm’de), düşey şeritler kapı ve pencere kenarının ve oda köşesinin 10–30 cm yanında. Bu şeritlerin dışındaki bir priz ya da anahtara hat en yakın şeritten düz iner; bu yüzden prizin ve anahtarın tam üstü ve altı da risklidir.
İngiltere’de kural (BS 7671) benzer: duvara 5 cm’den sığ gömülen korumasız kablo, tavanla birleşimden ya da köşeden 15 cm içinde, ya da bir priz veya anahtarın yatay veya düşey hizasında olmalıdır; 10 cm’den ince duvarda bu bölge duvarın öbür yüzüne de geçer. Türkiye’de Elektrik İç Tesisleri Yönetmeliği’nde böyle bir bölge tanımı bulamadık; hattın nereden geçtiği ustaya ve binaya göre değişir. Eski binalarda bu kurallara uyulmamış da olabilir. Bu yüzden her yerde bir kablo ve boru dedektörü kullan ve şeritlerden uzak dur; dedektör tek başına garanti değildir.
Dübel seçimi: duvara vurunca boş ses geliyorsa büyük olasılıkla alçıpandır, dolu ses kâgir duvardır. Matkap tozunun rengi de ipucu verir: tuğlada kırmızı ya da sarı, betonda açık gri ve çok ince, gazbetonda beyaz ve iri taneli. Bir dübel üreticisinin (fischer) önerileri: beton ve dolu tuğlada genleşen dübel, delikli tuğlada uzun dübel ve darbesiz delme, gazbetonda gazbetona özel dübel, alçıpanda boşluk dübeli. Vida çoğu dübelde dübelden iki numara küçüktür (8’lik dübele 6’lık vida). Taşıma yükü ürüne göre değişir; ağır ayna ve TV askısında paketteki değere bak.
Duvar dekoru ölçüleri tablosu
| Ölçü | Değer | Niteliği |
|---|---|---|
| Tablonun ortası | ≈ 145–150 cm | yaygın uygulama (galerilerde 132–152) |
| Kanepe, yatak, konsol üstü | 18–25 cm | yaygın uygulama |
| Tablo genişliği | mobilyanın ≈ 2/3’ü | yaygın uygulama |
| Galeri duvarında aralık | 5–8 cm | yaygın uygulama |
| Banyo aynası | alt 100–125, üst 200–220 cm | üretici önerisi (Geberit) |
| Erişilebilir ayna | alt ≤ 90, üst ≥ 190 cm | Türkiye Erişilebilirlik Kılavuzu |
| TV ekranının ortası | ≈ 100–110 cm (55 inç) | üretici önerisi (Samsung, Vogel’s) |
| Banyo askısı | 110–120 cm | üretici önerisi (Geberit) |
| Kablo şeritleri | tavan altı, döşeme üstü 15–45; açıklık ve köşe yanı 10–30 cm | standart (Almanya, DIN 18015-3) |
Yaygın uygulama yönetmelik değildir; evde yaşayanların boyuna ve oturma düzenine göre değişebilir.
Nodaform’da duvar dekoru
Nodaform’un Mobilya adımındaki Duvar Dekoru kategorisinde 20 obje var: çerçeveli tablolar, büyük tuval, yedi çerçeveli galeri duvarı, aynalar, duvar saati, raflar, askılık, aplikler, duvara monte TV ve akustik panel. Beşi bütün paketlerde ücretsiz (küçük çerçeveli tablo, duvar saati, gizli bağlantılı raf, yuvarlak ayna, raflı askılık), diğerleri Plus ve Pro paketlerinde.
Bir duvar objesi seçince özellikler panelinde Yerden yükseklik (alt kenar) alanı açılır. Ortası 145 cm’de olacak 80 cm’lik bir tablo için 105 yazarsın; obje 3D görünümde ve kesitte bu yükseklikte görünür, kanepeyle ya da TV ünitesiyle arasındaki boşluğu önceden görürsün.
Bu yazıdaki ölçüler 1 Kasım 2026’da kontrol edilen kaynaklardan alındı. Tablo, ayna ve televizyon yükseklikleri yönetmelik değil, yaygın uygulama ya da üretici önerisidir. Elektrik hattından emin değilsen delmeden önce bir elektrikçiye danış.