Bir kural var mı?
Türkiye’deki elektrik iç tesisleri mevzuatı priz ve anahtar için sabit bir yükseklik vermez. Uygulamada en çok başvurulan kaynak, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nın kamu yapılarında kullanılan elektrik tesisatı genel teknik şartnamesidir: anahtarlar döşemeden 110 cm’ye, prizler normal olarak 40 cm’ye, duvar aplikleri 190 cm’ye konur. Almanya’da kullanılan DIN 18015-3 ise tesisat bölgeleri tanımlar ve 30 ile 105 cm’yi tercih edilen yükseklik olarak verir.
| Öğe | Bakanlık şartnamesi | DIN 18015-3 |
|---|---|---|
| Anahtar | 110 cm | 105 cm (bölge 100–130) |
| Priz | 40 cm | 30 cm (bölge 15–45) |
| Tezgâh üstü priz | — | 115 cm |
| Duvar apliği | 190 cm | — |
Ölçüler genellikle bitmiş döşemeden kutunun ortasına alınır. Bir evde aynı yükseklikte kalmak önemlidir: bütün anahtarlar aynı hizada olunca karanlıkta bile bulunur.
Odaya göre ipuçları
- Kapı yanı. Anahtarı kapının açılan kanadının arkasına değil, kilit tarafına koy.
- Yatak odası. Yatağın iki yanına, komodin üstünde kalacak yüksekliğe priz ve anahtar koy.
- Salon. Televizyon duvarında priz ve data çıkışını mobilyanın arkasında kalacak yüksekliğe al.
- Mutfak. Tezgâh boyunca birkaç priz; ocak ve evyenin hemen yanına koyma.
Banyoda elektrik bölgeleri
Banyoda priz ve aydınlatmanın yeri sudan uzaklığa göre belirlenir. Avrupa’da yaygın olarak kullanılan HD 60364-7-701 standardı banyoyu bölgelere ayırır:
- Bölge 0: küvetin ya da duş teknesinin içi.
- Bölge 1: bölge 0’ın üstü, döşemeden 2,25 m’ye kadar. Teknesiz duşta su çıkışından 1,20 m yarıçap.
- Bölge 2: bölge 1’in 60 cm dışına kadar olan şerit.
Bu bölgelerde ancak uygun koruma sınıfındaki cihazlar kullanılabilir; normal priz bölgelerin dışında kalır. Standart, banyo devrelerinde 30 mA kaçak akım koruması ister. Kendi evinde uygulamayı yetkili bir elektrik tesisatçısına ya da mühendisine bırak.
Nodaform’da tesisat
Nodaform’un tesisat katmanında (Plus ve üstü) priz, anahtar ve aydınlatma sembollerini plana koyarsın. Priz 30 cm, anahtar 110 cm varsayılanla gelir; her sembolün montaj yüksekliğini değiştirebilirsin. Pro pakette ıslak hacimde priz ile su arasındaki mesafe ayrıca kontrol edilir ve tesisat föyü alınır.
Bu yazıdaki planlar ve ölçüler yerleşim fikri içindir. Ruhsat, statik ya da uygulama projesi için lisanslı bir mimar ve mühendisin projesi ve onayı gerekir; yönetmelik ayrıntıları için belediyene danış.