Neye ihtiyacın var?
- Şerit metre (5 m yeterli) ya da lazer metre. Uzun duvarda lazer işi kolaylaştırır.
- Kâğıt ve kalem. Ölçüleri aklında tutma, hemen yaz.
- Telefon kamerası. Her duvarın bir fotoğrafı, sonradan "burada priz var mıydı?" sorusunu çözer.
- Mümkünse bir yardımcı. Metrenin ucunu tutan biri ölçüyü daha düzgün yapar.
1. Önce kaba bir kroki çiz
Metreyi eline almadan önce evi kâğıda ölçeksiz çiz: odalar, kapılar, pencereler, kabaca nerede olduklarıyla. Her duvara bir harf ver (A, B, C…). Ölçüleri sonra bu krokinin üstüne yazacaksın; böylece hangi sayının hangi duvara ait olduğu karışmaz.
2. Duvar boylarını ölç
Her duvarı köşeden köşeye, zemine yakın bir hizada ölç. Metre gergin ve duvara paralel olsun; sarkan metre fazladan birkaç santim yazdırır. Önünde dolap ya da kanepe varsa duvarı parça parça ölç: köşeden pencereye, pencere boyu, pencereden köşeye. Parçaların toplamı duvar boyunu verir.
Ölçüleri santimetre olarak yaz: 4,20 m değil, 420 cm. Karşılıklı duvarları ayrı ayrı ölç; eski binalarda ikisi arasında birkaç santim fark çıkması şaşırtıcı değildir.
3. Köşegenle dik açıyı kontrol et
Dikdörtgen bir odada iki köşegen eşit olmalıdır. Köşeden çapraz köşeye iki ölçü al. Örnekteki 420 × 360 cm odada köşegen yaklaşık 553 cm çıkar (√(420² + 360²)). İki köşegen arasındaki fark birkaç santimi geçiyorsa oda tam dik açılı değildir. Bunu bilmek, özellikle mutfak tezgâhı ve gömme dolap gibi duvara oturan işlerde sürpriz yaşamamanı sağlar.
4. Duvar kalınlığını kapıdan ölç
Duvar kalınlığını görmenin en kolay yeri kapı boşluğudur: kasanın bir yüzünden öbür yüzüne ölç. İç bölme duvarlar çoğu zaman 10–15 cm, dış duvarlar yalıtıma göre çoğu zaman 20–35 cm arasındadır. Ama tahmin etme, ölç: odaların iç ölçüleriyle evin dış ölçüsünü birbirine bağlayan şey duvar kalınlıklarıdır.
5. Kapı ve pencereyi konumuyla ölç
Kapı ve pencerenin yalnız genişliği yetmez, yeri de lazım. Her biri için:
- En yakın köşeden boşluğun başladığı yere olan mesafe,
- Boşluğun genişliği (kasa dahil),
- Pencerede yerden alt kenara olan yükseklik (parapet) ve pencere yüksekliği,
- Kapının hangi yöne, hangi tarafa açıldığı.
Kapının açılım yönü, mobilya yerleşiminde en çok unutulan şeydir: kanat açılırken süpürdüğü alana dolap ya da yatak koyamazsın.
6. Tavan yüksekliği ve çıkıntılar
Tavan yüksekliğini odanın birkaç noktasında ölç. Kiriş sarkması, kolon çıkıntısı ya da asma tavan varsa yerini ve ölçüsünü krokiye işle. Üst dolap, perde rayı ve yüksek gardırop seçerken bu ölçüler belirleyicidir.
7. Sabit noktaları işaretle
Taşınamayan her şeyi krokiye yaz: kolon, baca, radyatör, kombi, sigorta panosu, priz ve anahtarlar. Mutfak ve banyoda su ve gider çıkışlarının yeri özellikle önemlidir; tezgâh, lavabo ve klozet ancak bu noktaların yakınına oturur.
8. Plana aktar ve kontrol et
Ölçüler bitince plana geçebilirsin. Nodaform'da duvar aracını (W) alıp yönü gösterir, uzunluğu yazar ve Enter'a basarsın; duvar ölçüsüyle çizilir. Oda kapanınca alanı kendiliğinden hesaplanır. Bu, ölçünü kontrol etmenin de iyi bir yoludur: karşılıklı duvarları farklı ölçtüysen plan kapanırken bunu hemen görürsün.
Sık yapılan hatalar
- Metre ile santimi karıştırmak. Her şeyi cm yaz.
- Tek duvarı ölçüp karşısını aynı saymak. Karşılıklı duvarlar farklı çıkabilir.
- Sarkan metre. Gergin ve düz tutulmayan metre fazla ölçü verir.
- Süpürgelik ve pervazı unutmak. Mobilya ölçerken bunların kalınlığı da yer kaplar.
- Kapı açılımını yazmamak. Plan kâğıtta doğru, evde kanat dolaba çarpar.
- Mobilya arkasından tahmin etmek. Parça parça ölç, topla.
Kontrol listesi
- Kroki, duvarlar harflenmiş
- Bütün duvar boyları (cm)
- Her oda için iki köşegen
- Duvar kalınlıkları (kapı boşluğundan)
- Kapı ve pencereler: köşeye mesafe, genişlik, açılım yönü
- Pencere parapet ve yükseklikleri
- Tavan yüksekliği, kiriş ve kolonlar
- Priz, anahtar, radyatör, su ve gider çıkışları
Bu ölçüler yerleşim, mobilya ve tadilat fikri için yeterlidir. Ruhsat, statik ya da uygulama projesi için lisanslı bir mimar ve mühendisin ölçüm ve onayı gerekir.