Elk stopcontact, armatuur en huishoudtoestel dat je op de installatielaag zet, wordt op een groep aangesloten. De simulatie telt het vermogen van de groep op en berekent de stroom, een passende installatieautomaat, de kabeldoorsnede en de spanningsval aan het eind van de leiding. De berekening draait in de editor zodra je klaar bent met bedraden; een overbelaste leiding kleurt rood op het plan, zodat je het ziet nog voordat je de elektricien belt.
Voorcontrole · Vervangt geen elektrotechnisch ontwerp
B10–B32voorgestelde automaat
1,5–10mm² doorsnede
1,5–3%grens spanningsval
30 mAlekstroom
Plattegrond · Belastingsimulatie1:100
Wat het berekent
Zes berekeningen, één groepenkast
De simulatie draait in de editor, direct na de installatielaag: hij leest de symbolen, jij bevestigt de vermogens, de rest gaat automatisch. De resultaten worden per groep getoond in de simulatiestap; het rapport kun je afdrukken of als CSV downloaden.
01
Groepsbelasting
Elk symbool heeft een vermogen: stopcontact 300 W, dubbel stopcontact 600 W, armatuur 60 W, oven 3.000 W, inductiekookplaat 7.200 W. Een stopcontact naast de wasmachine of oven telt als dat apparaat. Het totaal van de symbolen op een groep wordt omgerekend naar een ontwerpstroom; de waarde pas je in het rechterpaneel aan voor je eigen apparaat.
02
Keuze van de automaat
De kleinste standaard installatieautomaat die de ontwerpstroom draagt, wordt voorgesteld: B6, B10, B16, B20, B25, B32. Boven 80% belasting van de automaat volgt een gele waarschuwing, boven 100% een rode.
03
Kabeldoorsnede
Er wordt gecontroleerd dat de voorgestelde automaat de stroombelastbaarheid van de kabel niet overschrijdt. 1,5 mm² voor verlichting, 2,5 mm² voor stopcontacten, 4–6 mm² voor oven en kookplaat, 10–16 mm² voor de hoofdleiding.
04
Spanningsval
De lengte van de groep wordt op het plan gemeten en de spanningsval aan het eind van de leiding berekend. Boven 1,5% bij verlichting en 3% bij stopcontact- en krachtgroepen wordt een grotere doorsnede of het splitsen van de groep voorgesteld.
05
Gelijktijdigheid en hoofdautomaat
Niet alle apparaten draaien tegelijk. De groepsbelastingen worden opgeteld met een gelijktijdigheidsfactor (0,6–0,7 voor een appartement); de doorsnede van de hoofdleiding en de hoofdschakelaar (C40, C63) worden daarop afgestemd. De aardlekschakelaar staat vast op 30 mA.
06
Waarschuwingen
Oven en wasmachine op dezelfde groep, meer dan acht stopcontacten op één stopcontactgroep, een leiding zonder aardlekbeveiliging in een natte ruimte, een verlichtingsgroep langer dan 25 meter, een leiding door een betonnen kolom of balk: alles wordt op het plan gemarkeerd; een route om de kolom heen herberekent de hoeveelheden en de spanningsval. Controle kolom–installatie →
Typische verdeling in een appartement
Welke groep, welke kabel, welke automaat
De waarden die de simulatie standaard gebruikt. Het groepstype wordt automatisch bepaald uit de aangesloten belasting (een stopcontact naast de oven wordt een ovengroep); je wijzigt het in de eigenschappen van de groep.
Groep
Kabel
Installatieautomaat
Notitie
Verlichting
Verlichtingsgroep kamer
3 × 1,5 mm²
B10
Eén of twee kamers samen; maximaal 12 armaturen
Stopcontact
Algemene stopcontactgroep
3 × 2,5 mm²
B16
Maximaal 8 stopcontacten per groep; een aparte groep per kamer wordt aanbevolen
Stopcontacten keukenwerkblad
3 × 2,5 mm²
B16
Aparte groep; kleine huishoudtoestellen komen hier
Wasmachine
3 × 2,5 mm²
B16
Elke machine op een eigen groep
Vaatwasser
3 × 2,5 mm²
B16
Elke machine op een eigen groep
Vermogen
Oven / inbouwkookplaat
3 × 4 mm² · inductie 3 × 6 mm²
B20 · B32
Aparte groep, directe aansluiting of krachtstopcontact
Airco
3 × 2,5 mm²
B16
Aparte groep per binnenunit; let op de afstand tot de buitenunit
Boiler / elektrische verwarming
3 × 2,5 mm²
B16
Aparte groep; aardlekbeveiliging verplicht in natte ruimtes
Combiketel
3 × 1,5 mm²
B10
Aparte groep, geaard
Groepenkast
Aardlekschakelaar
—
30 mA
Alle stopcontact- en natte-ruimtegroepen; voor verlichting wordt een aparte aardlekschakelaar aanbevolen
Hoofdleiding (meter → groepenkast)
3 × 10 mm² · 3 × 16 mm²
C40 · C63
Op basis van de totale belasting met gelijktijdigheidsfactor; 5 aders bij driefase
De waarden weerspiegelen de gangbare praktijk in woningen; lokale voorschriften, de eisen van de netbeheerder en het oordeel van de ingenieur zijn bepalend. Aluminium geleiders, opbouwmontage en een hoge omgevingstemperatuur verlagen de capaciteit.
Hoe het werkt
In drie stappen van symbool naar automaat
STAP 01
Trek groepen vanuit de groepenkast
Plaats de groepenkast op de installatielaag en trek met de groepentool leidingen naar de kamers. Valt een punt van de groep op een symbool, dan wordt het symbool op die leiding aangesloten; via de eigenschappen van de groep wijzig je welke automaat hem voedt. Het groepstype (verlichting, stopcontact, kracht) bepaalt de kabel en de automaat.
Stap 01 · GroepenSchema
STAP 02
Bevestig de vermogens
Elk symbool krijgt een standaardvermogen. Vul de waarde van het typeplaatje van de oven of de BTU-waarde van de airco in het rechterpaneel in; de simulatie rekent meteen opnieuw. Voor apparaten die je niet kent, wordt een typische waarde voorgesteld.
Stap 02 · VermogensW
STAP 03
Lees het resultaat, download het blad
De groepenlijst geeft stroom, automaat, doorsnede en spanningsval; een leiding boven de grens kleurt rood op het plan. Het schema van de groepenkast en de automatenlijst worden als PDF aan het installatieblad toegevoegd; dat gaat naar de elektricien.
Stap 03 · ResultaatBlad
Waarom gekoppeld aan het plan
Geen rekenmachine, maar het plan zelf
In een losse rekentool vul je de lengte op de gok in. Nodaform meet de groepslengte aan de leiding die je op het plan tekent en groepeert symbolen per kamer; verschuif je een meubel en een stopcontact, dan werkt de berekening zichzelf bij.
Leidinglengte uit het plan, inclusief wandlengtes en verdiepingshoogte
Symbolen in natte ruimtes worden verplicht op een groep met aardlekbeveiliging gezet
Een leiding door een kolom of balk kleurt rood; de lengte wordt langs een alternatieve route opnieuw gemeten
Het resultaat komt in het installatieblad en in de elementeigenschappen van het BIM-model
Bij een revisie worden de verschillen met de vorige automatenlijst getoond
Invoer
Installatiesymbolen, groepsleidingen, vermogens van symbolen, kabeldoorsnede
Formule
I = P / (U · cosφ) · ΔU = 2 · ρ · L · I / S (eenfase) · ρCu 0,0175 Ω·mm²/m
Groepenlijst, schema groepenkast, automatenlijst (PDF), waarschuwingen op het plan
Abonnement
Ultimate · in de editor, direct na de installatielaag
Simulatie per abonnement
Spannings- en belastingsimulatie in het Ultimate-abonnement
FREE
Huiseigenaar · Student · Liefhebber
Plan- en meubellagen. Het tabblad Installatie is vergrendeld; je kunt de verdeeltabel op deze pagina bekijken.
PLUS
Makelaar · Zelfstandig ontwerper
Installatielaag: stopcontacten, schakelaars, verlichting, groepenkast en groepenschema; wandweergave in 3D. Geen belastingberekening.
PRO
Architect · Interieurontwerper · Aannemer
Installatieblad, kabelhoeveelheden en automatenlijst; standaardkabels en -automaten worden per groepstype toegewezen, zonder berekening.
ULTIMATE
Ingenieur · Ontwerpbureau · Aannemer
Aan het plan gekoppelde simulatie van belasting, automaat, doorsnede en spanningsval; waarschuwingen op het plan, schema groepenkast, wegschrijven naar BIM-eigenschappen.
FAQ
Veelgestelde vragen
Waarop zijn de voorgestelde automaat en doorsnede gebaseerd?
Uit het totale vermogen van de groep volgt de ontwerpstroom; de kleinste standaardautomaat die die stroom draagt, wordt gekozen en er wordt gecontroleerd dat hij de stroombelastbaarheid van de kabel niet overschrijdt. De spanningsval wordt berekend uit leidinglengte en doorsnede.
Wat is de grens voor spanningsval?
Nodaform gebruikt 1,5% voor verlichtingsgroepen en 3% voor stopcontact- en krachtgroepen als waarschuwingsdrempel. Bij een leiding boven de grens wordt een grotere doorsnede of een kortere leiding voorgesteld.
Werkt het voor een appartement met driefase?
Ja. Kies je een driefasevoeding, dan worden de groepen gelijkmatig over de fasen verdeeld; grote belastingen zoals de oven en de airco komen op een aparte fase. De fasebalans zie je als percentage in het simulatiepaneel.
Vervangt deze berekening een elektrotechnisch ontwerp?
Nee. De resultaten zijn een voorcontrole om met je elektricien en elektrotechnisch ingenieur te bespreken; het uitvoeringsontwerp en de goedkeuring liggen bij een bevoegde ingenieur.
In welk abonnement zit de simulatie?
De aan het plan gekoppelde spannings- en belastingsimulatie zit in het Ultimate-abonnement; ze draait in de editor direct na de installatielaag, zonder een aparte tool te openen.
Beginnen
Eerst plan en installatie, de simulatie komt daarbovenop.
Maak een gratis account aan, teken het plan, plaats de stopcontacten. Zodra Ultimate actief is, krijg je met één klik de berekening van automaat en doorsnede op hetzelfde plan.